Stekkerblog welkom

Stekkerblog

Hier vind u stekkernieuws & natuur artikeltjes!

Binnenkort is het weer zover beste Stekkertjes. Waar je ook fietst of wandelt, tref je dode padden, kikkers of salamanders aan. Plat, verminkt of nauwelijks te herkennen. Maar waar komen deze verkeersslachtoffers plots vandaan?

Amfibieën verblijven in de winter meestal niet in het water maar houden een winterslaap verstopt onder bladeren, takken of in de grond. Als het weer het toelaat, ontwaken amfibieën uit deze winterslaap. Eenmaal wakker denken ze enkel en alleen aan…paren. Hiervoor trekken ze naar beken en poelen, meestal hun geboortepoel, om te paren en eitjes af te zetten.

Mannetjes starten hun trek naar de voortplantingspoelen vroeger dan de vrouwtjes, maar ze doen er langer over. Ze stoppen namelijk onderweg om een partner te zoeken. Als ze een vrouwtje vinden, grijpen ze met de sterk gespierde voorpoten het lichaam van de partner vast in de paargreep en laten zich meevoeren naar de voortplantingspoel.

Deze tocht is voor velen echter fataal. Roofdieren, maar ook straten zorgen voor een groot obstakel. Ze steken deze voornamelijk  over tijdens de schemering of de vroege nacht. Wanneer een auto hun pad kruist, eindigt zo’n tocht vaak in een platte dood. Wegens ons druk wegennet arriveren velen dan ook niet bij hun poel…

Maar niet getreurd. Veel mensen proberen deze padden een handje te helpen. Met behulp van waarschuwingsborden, overzetacties en zelfs tunnels worden er veel padden gered. Jullie weten dus wat jullie te doen staat zodat we de komende jaren nog veel kleine padden en kikkertjes mogen verwelkomen.

Jana

Het licht op boorplatformen op de Noordzee is niet goed voor een groot deel van de vogels die over de zee trekken. Bij naar schatting 6 miljoen van de 50 miljoen vogels die overvliegen, kan het magnetische kompas ernstig verstoord raken door het licht. Dat zei Arnold van Vliet van de Leerstoelgroep Milieusysteemanalyse van de Universiteit Wageningen (in Nederland) zondag. Hij noemde als vogelsoorten de vink, de roerdomp, de pijlstaart en de waterral.

'Het probleem van de lichthinder op vogels is bekend, maar nog niet eerder is er groot onderzoek gedaan naar de soorten die er last van hebben en de aantallen', aldus Van Vliet. In 2007 hebben Philips en de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) een speciaal soort verlichting ontwikkeld die 'vogelvriendelijk' is. 'Helaas is deze nooit op grote schaal gebruikt, waardoor het probleem nu nog steeds bestaat.'

De groene vogelvriendelijke verlichting wordt door het gros van de platforms niet gebruikt, omdat dezelfde kleur wordt toegepast om de landingsplaats van helikopters te markeren.

Bijna de helft van de 120 vogelsoorten die over de Noordzee trekken, heeft last van met name rood licht. Ze raken hun oriëntatie kwijt en blijven, soms wel de hele nacht, om een platform cirkelen. Hierdoor verliezen ze energie, lopen ze vertraging op of sterven ze door uitputting. Momenteel zitten we midden in de jaarlijkse vogeltrek. Iedere herfst vliegen 50 miljoen vogels van 120 verschillende soorten de Noordzee over. In de zee staan enkele honderden boorplatformen.

 Bron: De standaard.

De 2 afbeeldingen op deze pagina zijn voorbeelden van de vogel vriendelijke verlichting, die een groene tint heeft en de vogels hun oriëntatie niet verstoord. Wanneer ze deze speciale lampen niet gebruiken, gebruiken ze meestal rode of witte verstraal verlichting.

In deze editie van het boekje gaan we wat dieper in op het ontstaan van eb en vloed. Daarvoor moeten we een beetje aan astronomie gaan doen:
De grootste en belangrijkste oorzaak (niet de enige) van eb en vloed is de maan.

Zoals je ziet op het bovenste deel van tekening 1 oefent de maan aantrekkingskracht uit op de aarde. Ook de aarde oefent er uit op de maan, waardoor ze samenblijven en de maan altijd rond de aarde draait.

Nu, wat gebeurt er door die aantrekkingskracht? Wel, stel je even voor dat de hele aarde volledig uit water zou bestaan, dan zal het water in een bult komen te staan aan de kant waar de maan zich bevindt. (zie opnieuw tekening 1). Dit noemen we de vloed. Doordat de aarde draait rond zijn as (1
omwenteling is een dag), verandert de plaats op aarde waar zich die bult bevindt dus constant. Op een bepaald moment raak je dan ook aan de zijkanten van de aarde met relatief weinig water. Dit zijn plaatsen waar er eb is.

Laten we de aarde in vieren delen. Op de tekening is dit bovenkant, beneden, links en rechts. Elk plaatsje zal één keer bezet zijn per 24 uur (want de aarde draait dan één keer rond). Er zijn dus volgens de eerste uitleg 3 plaatsen met eb en ééntje met vloed. Dit klopt niet, want er zijn 2 vloedperiodes en 2 ebperiodes per dag. Om de tweede vloedperiode te verklaren moet je kijken naar het tweede deel van de tekening. Hiervoor moet je de aarde en de maan verbinden door een witte streep en bekijken als een geheel. (Zoals een wipplank met twee mensen die niet evenveel wegen. In plaats dat hij op en neer gaat, gaat de wip ronddraaien om een vast punt, het zwaartepunt genoemd(dat is het punt waar de wip in evenwicht zou zijn)). De snelheid van het water op aarde zal nu het snelst zijn aan de linkerkant van de aarde (aan de buitenkant van het rondzwierend systeem), omdat de maan die daar niet naar zich toetrekt.

Wat nu gebeurt, kan je vergelijken met een emmer met een beetje water in die je snel rondzwiert. Het water zal zelfs in de emmer blijven als het op zijn kop gaat, m.a.w. het water wordt naar buiten geslingerd, net wat bij de aarde ook gebeurd. Daardoor komt het water daar in een bult.

Als je beide verschijnselen nu samenstelt (zie derde deel van tekening1), zie je mooi de twee gebieden (‘bulten’) waar er vloed is, en de twee ebgebieden verschijnen.

Wat gebeurt er nu als er springtij en doodtij is?

Bij springtij gaan de zon en de maan op één lijn staan en daardoor zal de aantrekkingskracht op het water versterkt worden (de zon oefent immers ook aantrekkingskracht uit op de aarde). Je krijgt dus grotere ‘bulten’ en plattere boven- en onderkant (dus extra lage waterstand). Bij doodtij heffen de aantrekkingskrachten van maan en
de zon elkaar gedeeltelijk op. Daardoor zijn de bulten net minder hoog dan bij normale vloed en is de waterstand bij eb iets hoger dan normaal.

Zo’n toestanden komen normaal twee keer voor per maanmaand (29,53 dagen).

Hopelijk verklaart mijn relaas voor jullie dit, op het eerste gezicht, vreemde verschijnsel aan de kust. Als je iets niet begrijpt, mag je me altijd om uitleg vragen, ik leg het je graag uit!

Groetjes,
Robin

Waterstof is de autobrandstof van de toekomst: emissievrij (emissie=uitzending van deeltjes) en onbeperkt produceerbaar.

Als we alle benzine en dieselwagens in ons land op waterstof zouden laten rijden kan de CO2 verontreiniging in België meteen met 18% terugdingen, de NO2-uitstoot met 35% en de partikels(=klein deeltje, vooral atoomdeeltje) zelf met 40%!!!

Sinds twee decennia geleden het leefmilieu op de politieke agenda kwam, werd het onderzoek naar de emissieloze auto sterk opgedreven. Vooral de techniek van de brandstofcellen leek veelbelovend. Dit elektrochemisch apparaat zet waterstof om in de elektrische energie die de wielen van de auto doen draaien.

Schoner zou het niet kunnen, maar de prestaties zijn nog niet optimaal en de prijs ligt nog altijd veel te hoog. Experts verwachten dat het nog een tien tot twintigtal jaar kan duren vooraleer elektrische auto’s op brandstofcellen de gewone auto’s met verbrandingsmotoren zullen kunnen verdringen.

De Hydrabus die momenteel door Vlaanderen toert, moet bewijzen dat ook verbrandingsmotoren op waterstof kunnen rijden. Het gaat in feite om een oude lijnbus op aardgas waarvan de motor door wetenschappers werd aangepast. Het prototype kan in theorie volledig op waterstof rijden, maar om allerlei praktische redenen rijdt hij op een mengsel van 21% waterstof en 79% aardgas.

De Hydrabus is bedoeld voor het stadsverkeer en kan zonder tanken zo’n 300 km afleggen. De brandstof is vrijgesteld van accijnzen, en kost dus de helft minder dan bijvoorbeeld diesel. De ombouwkosten bedragen 30.000 euro, zodat een nieuwe Hydrabus in totaal zo’n 230.000 euro kost. Dat is maar een fractie van een bus op
brandstofcellen die vandaag 3 miljoen euro kost.

Rijden we morgen dan allemaal met schone waterstofauto’s? De kans is klein. Het grote probleem zijn de tankstations. Waterstof vervoeren in tankwagens blijkt veel te gevaarlijk te zijn.

Windmolens langs de autosnelwegen die de tankstations via elektrolyse van ter plaatse geproduceerde waterstof voorzien, zijn nog erg duur. En voor een aansluiting op de bestaande waterstofpijpleidingen die België doorkrijsen, is een breed financieel draagvlak nodig.

Het Hydrabusproject zit echter wel op een beloftevol spoor. Naar verluidt zou de MIVB, de Brusselse maatschappij voor openbaar vervoer, geïnteresseerd zijn in het project. En als die dan zou zorgen voor een gegarandeerde afzet, voor aansluitingen op de bestaande pijpleidingen en de bouw van tankstations die ook kunnen worden opengesteld voor het grote publiek, dan lijkt het verhaal plots heel wat haalbaarder. Bovendien gaat het om dezelfde infrastructuur die nodig
is voor wagens met brandstofcellen.

Watte??? Lijnbussen die rijden op plantenolie?

Ja inderdaad, in Hasselt rijdt er sinds januari 2004 een bus op koolzaadolie. Hij legde zonder problemen 58.000 km af. Er werd geen negatief gevolg voor de motor vastgesteld en evenmin een verhoogde slijtage. De motor hoeft niet aangepast te worden, wel het brandstofcircuit.

Voertuigen die op puur plantaardige olie rijden zijn CO2 neutraal. Dat wil zeggen dat de motoren wel koolstofdioxide uitstoten maar dat de planten waar de olie van gemaakt is er tijdens hun groei evenveel afbreken? Zo’n plantenbus heeft twee brandstoftanks. Hij vertrekt op diesel en schakelt na zowat twintig minuten over op plantaardige olie. Die is immers dikker en moet worden opgewarmd worden met de “startwarmte”. De uitlaatgassen bevatten geen zwavel, zware metalen noch benzeen. Het gebruik van zaadolie heeft een beperkt effect op de uitstoot van roetdeeltjes. Om dat op te vangen, gebruikt De Lijn roetfilters.

Een liter koolzaadolie kost ongeveer 60 eurocent. Een bus op zaadolie verbruikt ongeveer 38 liter per 100 kilometer, een op diesel ongeveer 36 liter.

Zuivere plantenolie is niet hetzelfde als biodiesel. Biodiesel is koolzaadolie die chemisch behandeld werd en die even vloeibaar is als gewone diesel. Een bus op biodiesel moet daardoor niet aangepast worden. Deze brandstof kan echter schade toebrengen aan dichtingen, rubberen slangen, enzovoort. De Lijn test biodiesel uit op 22 stadsbussen in Leuven.

Robin

Je weet vast wel wat een vetbol is. Je kan ze in de winkel vinden, maar waarom zou je ze kopen als je ze ook heel goed zelf kan maken? Het is leuk om doen en zo'n vetbol helpt heel wat vogels de winter door. Hierbij heb je hulp van mama of papa nodig!

Wat heb je nodig:

  • oud frituurvet (geen vloeibaar vet natuurlijk!)
  • fijn zadenmengsel (dit kan je vinden in tuincentra, maar je kan het ook kopen bij ons, en je steunt dan nog de vereniging ook! Vraag ernaar!)
  • lege brikverpakkingen (vb melkkarton)
  • touw ( ongeveer 40 cm per brik)
  • een stokje
  • een oude krant

 

Knip de brikverpakkingen langs de bovenzijde volledig open, in de bodem prik je een gaatje. Halverwege het touw knoop je het stokje en dan steek je het touw door het gaatje in het brik, zodat het stokje binnenin zit. Smelt wat vet in een pan en meng de zaden erdoorheen. Het vet moet nét vloeibaar zijn, houd het vuur dus laag. Schenk nu het zaad-vetmengsel in de brikken en laat het opstijven op een oude krant (dit doe je zodat er geen vet zou uitlopen op mama haar mooie tafel!). Wanneer alles goed opgesteven is knip je het brik weg. Hang je eigen vetbol met het touwtje op in de tuin!

Enkele tips voor een rijk gevulde vogeltuin:

  • Besdragende struiken bieden voedsel in de herfst. Vlier, meidoorn, vuilboom, hulst en lijsterbes zijn daar uiterst geschikt voor.
  • Hang een belletje aan de halsband van je kat. Je redt hier heel wat vogellevens mee!
  • Vogels moeten kunnen wegduiken als ze aangevallen worden. Zorg in de buurt van je voederplaats voor struiken.
  • Een vogelbad met proper water trekt een groot aantal vogelsoorten aan. Vogels eten sneeuw en als het vriest kan je het ijs afschrapen.

Lucas